Walka z pasożytami u Koi: Kiedy sięgnąć po Lernex, a kiedy po Alparex? Strategia i dawkowanie
Autor: Daniel Zejer (Koi Śląsk)
Gdy ryba zaczyna gwałtownie „migać” (odbijać się bokiem o dno), wyskakuje nad taflę w akcie desperacji lub stoi w kącie ze sklejonymi płetwami – to nie jest moment na eksperymenty. To objawy bólu i ataku pasożytów.
Niestety, widzę to ciągle: hodowca w panice jedzie do sklepu, kupuje pierwszy lepszy „kolorowy płyn” i wlewa go do oczka, licząc na cud.
Jako Koi Śląsk mówię głośno: STOP.
Leczenie karpi koi (Cyprinus carpio) to nie magia ani zgadywanka. Wlanie silnego leku do wody „na oślep” to jak branie chemioterapii na katar.

1. Diagnoza: Mikroskop, nie „szklana kula”
Zanim wydasz kilkaset złotych na leki, musisz wiedzieć, z kim walczysz. Obserwacja „na oko” to za mało. Czasem problemem nie są pasożyty, a zła jakość ryb – o tym, gdzie bezpiecznie kupować ryby i dlaczego tanio = kłopoty, pisałem tutaj.
Galeria Wrogów (Atlas Pasożytów)
Poniżej znajdziesz zdjęcia najczęstszych pasożytów widocznych pod mikroskopem.

Duża kula, „podkowa” w środku. Powoduje białe kropki.
Źródło: lincsfishhealth

„Latający spodek” z ząbkami. Kręci się bardzo szybko.
Źródło: lincsfishhealth

Bardzo mała, kształt „fasolki”. Zabójcza i szybka.
Źródło: lincsfishhealth

Rodzi żywe młode (widać je w środku).
Źródło: lincsfishhealth

Ma 4 kropki (oczy) i składa jaja.
Źródło: fishpathogens (fot. C. Banner)

Wystaje z ryby jak „patyk”. Widać go gołym okiem.
Źródło: fishpathogens (fot. C. Banner)

Woskowaty guz. NIE LECZYĆ LERNEXEM!
- Białe kropki? To Kulorzęsek (Ich). Potrzebujesz Alparexu.
- Szybkie „UFO” lub małe „fasolki”? To Trichodina lub Costia. Potrzebujesz Alparexu.
- Przywry (robaki) lub kotwice? To Gyrodactylus, Dactylogyrus lub Lernaea. Potrzebujesz Lernexu.
- Woskowate guzy (zdjęcie czerwone)? To wirus ospy. Na to nie ma leku. Przeczytaj więcej o ospie tutaj.
Zrób wymaz. Jeśli nie masz mikroskopu, nie strzelaj na oślep. Skontaktuj się z nami lub ichtiopatologiem.
2. Strategia leczenia: Cierpliwość i „Zasada Czystej Karty”
Najgorsze, co możesz zrobić, to mieszać leki. Jeśli wlałeś Lernex, a ryby dalej się ocierają, nie możesz następnego dnia wlać Alparexu. To stworzy toksyczną mieszankę.
Zasada: Zanim podasz inny lek, odczekaj minimum 10-14 dni od ostatniej dawki.
Co zrobić w międzyczasie? Zrób dużą podmianę wody (20-30%) i włóż do filtra węgiel aktywny na 48h.
3. Ściąga z dawkowania – Ile leku wlać?
Pamiętaj – leczenie to koszt. Zobacz, jakie są realne koszty utrzymania i leczenia karpi koi w tym artykule.
UWAGA: Przed wlaniem czegokolwiek, musisz znać dokładny litraż swojego oczka.

A. Colombo Lernex (Proszek)
Na co: Przywry (Gyrodactylus, Dactylogyrus), pijawki, Lernaea.
Dawkowanie: 20 g proszku na 500 litrów wody.

B. Colombo Lernex Pro (Płyn)
Stosujemy TYLKO wtedy, gdy zwykły Lernex zawiedzie (oporne szczepy przywr).
Dawkowanie: 10 ml na 200 litrów wody.

C. Colombo Alparex (Płyn)
Na co: Kulorzęsek (Ich), Costia, Trichodina.
Uwaga: Nie działa na przywry!
Dawkowanie: 25 ml na 1000 litrów (dzień 1 i dzień 2).
4. Ekonomia leczenia: Nie kupuj całego wiadra!
Lernex Pro czy Alparex w dużych butelkach kosztują kilkaset złotych. W Koi Śląsk rozwiązujemy ten problem:

5. Protokół bezpieczeństwa (To musisz zrobić!)
Samo dawkowanie to nie wszystko. Chemia zabiera tlen z wody.

- Napowietrzanie: Włącz dodatkową pompę. Bez tlenu leczenie zabije ryby. Więcej o technice i napowietrzaniu pisałem tutaj.
- Lampa UV STOP: Wyłącz lampę UV na 7-10 dni.
- Wyjmij węgiel i zeolit: Te wkłady wyciągną lek z wody.
6. Co po leczeniu? (Regeneracja)
Gdy lek wybije pasożyty, ryba jest „czysta”, ale ma uszkodzoną skórę. Zastosuj Colombo Fish Protect lub Malamix 17.
Nie obciążaj ryb ciężkim jedzeniem. Podawaj karmę lekkostrawną (np. Wheat Germ). Pełną rozpiskę czym karmić ryby po chorobie znajdziesz tutaj. Gdy ryby dojdą do siebie, ich kolory wrócą do normy (więcej o fizyce kolorów tutaj).

Podsumowanie
- Zdiagnozuj (Mikroskop).
- Kup odmierzoną dawkę w Koi Śląsk.
- Jeśli zmieniasz lek – odczekaj minimum 10-14 dni.
- Natleń zbiornik.
Daniel Zejer
